Willemien Los: “Schendingen van mensenrechten voorkomen”
Willemien Los, voormalig directeur Bedrijfsvoering van Zaanstreek-Waterland, heeft Nederland voor twee jaar verruild voor Straatsburg. Ze werkt namens Nederland als programme advisor op het secretariaat van de Raad voor Europa. Politietop Divers maakte de overstap financieel mogelijk.

Omgaan met onzekerheden
Internationaal werken en wonen betekent dat je moet kunnen omgaan met onzekerheden. Dat begon al voor haar vertrek. “Natuurlijk was woonruimte een basisvereiste. Ik blijf tenslotte twee jaar in Straatsburg. Toen ik dit prachtige huurappartement had gevonden, heb ik vanuit Nederland per mail de rest geregeld. Ook het contract. De avond voordat de vrachtauto met mijn spullen vertrok, werd ik daar ineens zo zenuwachtig van! Stel je voor dat het huis toch aan iemand anders is verhuurd; dan sta ik daar met al mijn meubilair!”
Hoge ‘gunfactor’
De voormalig directeur Bedrijfsvoering blikt terug op een geweldig mooie tijd in haar korps. “Ik kwam er in 2002 binnen nadat ik besloten had mijn functie als directeur Facilitair Bedrijf van een ziekenhuis op te zeggen. Natuurlijk moest ik me dubbel inwerken: in mijn functie, maar ook in het politiewerk op zich. Het helpt als je nieuwsgierig bent, zoals ik. Een ‘must’ eigenlijk. Ik heb er altijd veel vertrouwen en steun ervaren. De ‘gunfactor’ was enorm. Niet alleen bij de korpsleiding, maar ook bij anderen in de organisatie. Dat was heel bijzonder.”
Verbonden blijven
Na acht jaar vond Los dat zowel haar team als zijzelf toe waren aan verandering. “Maar welke verandering? Ik wilde graag verbonden blijven met de politie; ik voel me thuis bij haar maatschappelijke rol en ook in de cultuur. Uiteindelijk triggerde de coach van de masteropleiding SLL me om internationaal te gaan werken. Als je eenmaal weet in welke richting je het zoekt, dient zich ‘jouw’ baan meestal op enig moment wel aan. Op een receptie kwam ik Anita Hazenberg tegen, hoofd internationaal politieleiderschap SPL. Ik vertelde haar in welke richting mijn plannen lagen. Zij attendeerde me vervolgens op deze baan. Bijzonder dat we als politie tegenwoordig een loket hebben waar je met je wensen voor internationaal werken kunt aankloppen.”
Taken
Ze voelde zich meteen aangesproken door de inhoud van de baan. Los: “Ik kom uit een progressief nest; gelijkwaardigheid is me met de paplepel ingegeven. Dat past heel erg bij deze functie. De Raad is de oudste Europese intergouvernementele organisatie en is gericht op de bevordering van eenheid, democratie, rechtstaat en mensenrechten in Europa. Het secretariaat waar ik werk is verantwoordelijk voor het vaststellen van de prioriteiten en het uitvoeren van het programma van de Raad van Europa.
Training Moldavië
De trainingen die het Hof organiseert, zijn bedoeld als handreiking voor de politie om schendingen van mensenrechten te voorkomen. Per land is dat maatwerk. Los was onder de indruk van een training die ze in Moldavië gaf. “In 2009 liepen demonstraties na de verkiezingen volledig uit de hand. Tijdens die rellen zijn zoveel demonstranten mishandeld dat Amnesty International er een rapport over opstelde. Om herhaling te voorkomen, ontwikkelde ik een programma over het omgaan met demonstraties en putte daarvoor onder meer uit de kennis die we in Nederland hebben op dat terrein. Mijn Haagse collega Errold Mooy heeft er bijvoorbeeld een paar presentaties gehouden.”
Eerst verwerken, dan veranderen
“Tijdens de tweede sessie kwamen de emoties los. Sommige politiemensen vertelden voor het eerst dat ze blij waren dat ze nog leefden, en iemand zei tegen een collega van het ministerie: ‘Waar was jij toen we vochten voor ons leven?’ Het werd me toen heel duidelijk dat je eerst de kans moet krijgen dergelijke indringende gebeurtenissen te verwerken voor er bij jezelf ruimte ontstaat om over de behandeling van arrestanten te praten. Natuurlijk is kennisoverdracht belangrijk, maar ruimte creëren om ervaringen te verwerken bleek toch een essentiële voorwaarde. Dat laatste valt overigens niet mee als je elkaars cultuur en taal niet kent.”
Los is blij met de kans die ze krijgt om iets duurzaams te betekenen voor het politiewerk in Europa. “Natuurlijk is mijn bijdrage een druppel op een gloeiende plaat, maar veel druppels laten de plaat wel afkoelen.”
1 februari geplaatst in de rubriek Mijn carrière > Successen
