Mensen zetten zich in als ze zich moreel identificeren met hun organisatie

Naomi Ellemers 10-06-10 -"Vroeger werd altijd gedacht dat mensen tot bepaalde groepen wilden behoren, omdat dat ze dat concreet iets opleverde, zoals geld of macht. Maar dat blijkt niet het belangrijkste te zijn. Mensen willen bij een groep horen vanwege de morele waarden waar zo'n groep voor staat. Het is belangrijk dat anderen onze waarden respecteren. Als dat niet zo is, voelen mensen zich bedreigd in wie ze zijn en waar ze voor staan. Dat is het geval als collega's denken dat je andere dingen belangrijk vindt in je werk, alleen omdat je tot een andere groep behoort. Bijvoorbeeld omdat je als enige vrouw in een team zit dat verder alleen uit mannen bestaat."

Psychologe prof. dr. Naomi Ellemers beargumenteerde én toonde aan dat mensen zich vooral inzetten als ze zich moreel kunnen identificeren met hun groep of organisatie. En dus niet als ze meer kunnen verdienen of betere loopbaanvooruitzichten hebben. Zij is hoogleraar Sociale Psychologie van de Organisatie aan Universiteit Leiden en een van de vier prijswinnaars van de NWO-Spinozapremie 2010. Hiermee krijgt zij 2,5 miljoen euro te besteden aan onderzoek naar keuze. Dat heeft de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) bekendgemaakt.

De macht van de situatie

Bekijk ‘De macht van de situatie, hoe krijg je zicht op voorbewuste groepsinvloeden’ van de site van 'Fastfacts, wetenschap in beeld'. Hierin laat zij zien hoeveel voorbewuste en onzichtbare reacties ons kunnen vertellen over de invloed van morele groepswaarden op wat we denken en wat we doen.

Rolmodel

Volgens de Volkskrant werd ze gekozen uit 68 genomineerden vanwege haar ‘excellente wetenschappelijke prestaties’, maar ook omdat ze een ‘belangrijke functie vervult als rolmodel voor jonge wetenschappers in het algemeen en voor vrouwelijke onderzoekers in het bijzonder’ vanwege haar ‘zichtbaarheid in wetenschappelijke verenigingen en besturen’

Seksisme

Kennislink schrijft dat een van ‘haar’ onderzoeksgebieden seksisme is en dat zij vorig jaar ze bijdroeg aan het boek The glass ceiling in the 21st century. Hierin stelt ze dat veel mensen tegenwoordig denken dat seksisme nauwelijks meer voorkomt, en dat dit niet het geval is, maar dat het heeft wel een andere vorm heeft aangenomen dan vroeger.

In het artikel staat ook dat haar onderzoek zich niet beperkt tot ongelijkheid tussen de seksen, maar dat zij ook is geïnteresseerd in manier waarop mensen zich binnen een organisatie gedragen. “Zo publiceerde ze onlangs een paper over de effecten van positieve discriminatie en vroeg ze zich vorig jaar af hoe het voelt als je het risico loopt om aan status te verliezen. Bovendien toonde ze aan dat mensen zich vooral inzetten als ze zich moreel kunnen identificeren met hun groep of organisatie. En dus niet als ze meer kunnen verdienen of betere loopbaanvooruitzichten hebben. Ellemers wil haar prijs onder andere investeren in nieuwe instrumenten om hersenonderzoek te doen, zoals meer EEG caps.”